ĐIỂM TIN THẾ GIỚI ngày 18/7/2022 – Nam Giang

image.png

Cựu Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo cho biết ông đã “chuẩn bị” để tranh cử tổng thống vào năm 2024 trong cuộc đối đầu với cựu Tổng thống Donald Trump.

Ông Mike Pompeo tiết lộ sự cân nhắc của mình trong một cuộc phỏng vấn với The Times hôm thứ Bảy (16/07). Theo The Times, ông Pompeo đã bắt đầu phát biểu và chạy quảng cáo ở các bang được đề cử sớm bao gồm Iowa, New Hampshire và Nam Carolina.

Trong chuyến thăm Đài Loan vào tháng 3/2022, ông Pompeo thúc giục Hoa Kỳ công nhận Đài Loan về mặt ngoại giao, gọi đây là một bước “quá hạn” để nhận ra “một thực tế đã tồn tại, không thể nhầm lẫn”. Kể từ đó, ông đã lặp lại tuyên bố nhiều lần. Đầu tháng này (tháng 7/2022), ông đã khuyên Hoa Kỳ từ bỏ chính sách “chiến lược mơ hồ” trong một sự kiện được tổ chức bởi Trung tâm giao lưu chính sách chiến lược Anh Quốc.

Vào ngày 8 tháng 7, ông Mike Pompeo đã được hỏi trong một cuộc phỏng vấn của Fox News về việc Hoa Kỳ có kế hoạch bảo vệ Đài Loan như thế nào. Ông ấy nói trong khi “không có kế hoạch hoàn hảo”, “có rất nhiều việc có thể được thực hiện”.

Cựu ngoại trưởng Mỹ nhấn mạnh mối đe dọa của Trung Quốc là “bên trong cửa ải” và ca ngợi cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo bị ám sát gần đây vì đã bảo vệ Nhật Bản và Thái Bình Dương chống lại sự bành trướng của Trung Quốc. Ông gọi ông Abe là “một nhân vật chính trị rất quyền lực và là người có chế độ an ninh phù hợp với đất nước của mình”. Cuộc ám sát ông Abe được xem là một cuộc tấn công vào nền dân chủ. Sau vụ ám sát, các nước phương Tây đang ngày càng nghi ngại Trung Quốc hơn nữa.  

Là một trong số ít những chính khách luôn rõ ràng trong nhận thức về mối nguy từ Trung Quốc, luôn thẳng thắn và có quyết sách trực diện nhắm vào sự trỗi dậy của nền kinh tế này, việc ông Mike Pompeo chạy đua trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2024 mang lại nhiều hy vọng cho Đảng Cộng hòa cũng như niềm vui cho những cử tri luôn dõi theo và ủng hộ ông.

Không chỉ ông Mike Pompeo, cựu thủ tướng Anh Tony Blair cũng coi Trung Quốc là một nguy cơ. Khi đưa ra bài giảng thường niên của Quỹ Ditchley, chủ yếu tập trung vào quan hệ Anh – Mỹ, vào ngày 16/07, ông Tony Blair đã đưa ra lời kêu gọi các quốc gia phương Tây cùng nhau phát triển một chiến lược chặt chẽ nhằm chống lại sự trỗi dậy của Trung Quốc với tư cách là “siêu cường thứ hai trên thế giới”. Khi đánh giá về Trung Quốc, ông cho rằng sức mạnh của Trung Quốc rất lớn, với dân số 1,3 tỷ và nền kinh tế gần như sánh bằng Mỹ. Bên cạnh đó, có một số ngành công nghệ, là thế mạnh của nước Mỹ, Trung Quốc dường như đã bắt kịp, trong khi có thể vượt mặt về một số lĩnh vực khác. Bởi vậy, vị thế của Trung Quốc trên trường quốc tế rất đáng lo ngại.  

Thủ tướng Úc, ông Anthony Albanese cũng đã lên tiếng vì những biện pháp trừng phạt kinh tế phi lý mà Trung Quốc áp lên các hàng hóa xuất khẩu của Úc. Ngoài ra, chính sách quan hệ ngoại giao cưỡng ép mà Trung Quốc đặt điều kiện để tái thiết lại mối quan hệ giữa hai quốc gia, cũng khiến các quan chức cấp cao của Úc bất bình.

Trong khi các quốc gia phương Tây đang dần nhận ra sức ép mà Trung Quốc đang đặt ra dựa trên những lợi thế mà họ có, một số nước vì “chính sách ngoại giao bẫy nợ” của Trung Quốc mà đã rơi vào cảnh lạm phát tăng vọt, đất nước lao đao như Sri Lanka, Lào, Campuchia, một số nước khác thì đang bắt đầu trên con đường ấy. Khi các quốc gia trên toàn thế giới đã nhận ra bộ mặt thật của Trung Quốc và cùng nhau hợp sức, cái kết nào sẽ chờ đợi ĐCSTQ ở phía cuối vở kịch?  

Cựu thủ tướng Anh Tony Blair cảnh báo: Thay đổi địa chính trị lớn nhất đến từ Trung Quốc, không phải Nga
image.png

Thay đổi địa chính trị lớn nhất đến từ Trung Quốc chứ không phải Nga, khi chế độ Trung Quốc tìm cách cạnh tranh với hệ thống chính trị và cách sống của phương Tây, cựu Thủ tướng Anh Tony Blair cảnh báo.


Khi đưa ra bài giảng thường niên của Quỹ Ditchley, chủ yếu tập trung vào quan hệ Anh – Mỹ, vào ngày 16/07, ông Tony Blair đã đưa ra lời kêu gọi các quốc gia phương Tây cùng nhau phát triển một chiến lược chặt chẽ nhằm chống lại sự trỗi dậy của Trung Quốc với tư cách là “siêu cường thứ hai trên thế giới”.

Địa chính trị là lĩnh vực nghiên cứu về tác động của các yếu tố địa lý tới hành vi của các quốc gia và quan hệ quốc tế.

Ông nói, bất chấp việc Nga xâm lược Ukraine, “sự thay đổi địa chính trị lớn nhất trong thế kỷ này sẽ đến từ Trung Quốc chứ không phải Nga”.

‘Cấp độ hoàn toàn khác biệt’
Ông Blair nói, bất chấp “sức mạnh quân sự đáng kể của Nga”, nền kinh tế của quốc gia này mới “bằng 70% quy mô của Ý”.

Khi so sánh, ông nói, sức mạnh của Trung Quốc “ở một cấp độ hoàn toàn khác”, với 1,3 tỷ dân và một nền kinh tế “gần ngang bằng với Mỹ”.

Ông nói thêm, “trong hai thập kỷ qua, nó đã theo đuổi sự tương tác tích cực và thành công với thế giới, xây dựng các mối quan hệ mà, như tôi có thể chứng kiến, có sự miễn cưỡng sâu sắc, ngay cả từ phía các đồng minh truyền thống của Mỹ, phải nhượng bộ”.

Ngoài ra, ông nói, “Trung Quốc hiện đã bắt kịp Mỹ trong nhiều lĩnh vực công nghệ và có thể vượt qua Mỹ ở những lĩnh vực khác”.

‘Cạnh tranh để có ảnh hưởng’
Cựu thủ tướng cảnh báo rằng lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) Tập Cận Bình không giấu giếm tham vọng xâm lược Đài Loan.

Ông cho biết cuộc xâm lược “tàn bạo và phi lý” của Tổng thống Nga ông Vladimir Putin vào Ukraine cho thấy phương Tây không còn có thể tự động mong đợi các cường quốc lớn trên thế giới tuân thủ các quy tắc quốc tế đã được chấp nhận.

Ông Blair nói: “Do hậu quả của những hành động của Putin, chúng ta không thể tin tưởng vào việc lãnh đạo Trung Quốc hành xử theo cách mà chúng ta cho là hợp lý”.

Ông nói: “Và ngay cả khi đứng về phía Đài Loan, thực tế là Trung Quốc dưới sự lãnh đạo của ông Tập đang tranh giành ảnh hưởng và đang làm như vậy một cách quyết liệt”, ông nói và nói thêm rằng Bắc Kinh sẽ cạnh tranh “không chỉ vì quyền lực mà còn chống lại hệ thống của chúng ta, cách quản lý và cách sống của chúng ta”.

Quyền lực mềm
Ông Tony Blair cho rằng phương Tây cần phải đủ mạnh để bảo vệ các hệ thống và giá trị của mình.

Ông cho rằng các cường quốc phương Tây cần tăng chi tiêu quốc phòng để duy trì ưu thế quân sự đồng thời mở rộng “quyền lực mềm” bằng cách xây dựng quan hệ với các quốc gia đang phát triển.

Với việc Trung Quốc – cũng như các quốc gia như Nga, Thổ Nhĩ Kỳ và Iran – đổ nguồn lực vào thế giới đang phát triển trong khi xây dựng các liên kết chính trị và quốc phòng mạnh mẽ, ông Blair nói rằng điều cần thiết là phương Tây không quên tầm quan trọng của quyền lực mềm.

“Chúng ta có một cơ hội tuyệt vời. Các nước đang phát triển thích kinh doanh phương Tây. Giờ đây, họ nghi ngờ nhiều hơn về việc ký hợp đồng của Trung Quốc so với một thập kỷ trước. Họ ngưỡng mộ hệ thống của phương Tây nhiều hơn những gì chúng ta nhận ra”, ông nói.

Tham mưu trưởng Anh: ‘Putin đã thua trong cuộc chiến Ukraina’

Tham mưu trưởng lực lượng vũ trang Anh, đô đốc Tony Radakin hôm Chủ nhật cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin đang phải vật lộn để điều chỉnh quân đội với trang thiết bị khi binh lính của Matxcơva gặp khó khăn về tinh thần và việc chiêu binh không dễ dàng. Ông nói thêm rằng TT Nga Vladimir Putin ‘đã thua trong cuộc chiến Ukraine’.

Ông Putin đã phát động cuộc xâm lược Ukraine vào cuối tháng Hai, ban đầu hy vọng sẽ đạt được một chiến thắng nhanh chóng. Tuy nhiên, quân đội Nga đã phải đối mặt với một lực lượng phòng thủ mạnh hơn dự đoán như Ukraina.

Trong những tháng gần đây, giao tranh chủ yếu tập trung ở khu vực cực đông của đất nước và Nga vẫn chưa đạt được mục tiêu là chiếm hoàn toàn Donbass. Các chuyên gia quân sự đã đưa ra rất nhiều lý do khiến Nga không thể nhanh chóng chiếm được Ukraine, trong đó có suy đoán rằng quân đội Nga đang có những điểm yếu.

Xuất hiện trên đài BBC, ông Radakin đã nêu ra một số thách thức mà quân đội Nga tiếp tục phải đối mặt.

Ông nói: “Có một số đội quan Nga dường như có hiệu quả rõ ràng họ đang chiếm lĩnh và thành công. “Nhưng lực lượng tổng thể đang gặp khó khăn. Họ đang gặp khó khăn về quân số, nhưng họ đang đặc biệt gặp khó khăn về mặt tinh thần. Và quý vị đang thấy điều đó với việc Tổng thống Putin không có khả năng phân bổ người phù hợp với những thiết bị mà ông ấy có.”

ông Radakin giải thích, Mátxcơva đã tìm cách huy động quân dự bị khi quân đội khi tinh thần binh lính không tốt, nhưng nỗ lực đó không mang lại thành công mà các nhà lãnh đạo quân sự mong đợi.

Tham mưu trưởng lực lượng vũ trang Anh cho biết quân đội Ukraine ‘hoàn toàn’ tin rằng họ sẽ giành chiến thắng khi đối mặt với một nước Nga ‘đang gặp khó khăn’ đã ‘mất hơn 30% hiệu quả tác chiến trên bộ’.

Đô đốc Tony Radakin nói với BBC rằng Ukraine có kế hoạch khôi phục ‘toàn bộ lãnh thổ của họ’.

Ông nhận định rằng 50.000 binh sĩ Nga đã chết hoặc bị thương trong cuộc xung đột, gần 1.700 xe tăng Nga bị phá hủy, cùng với gần 4.000 xe chiến đấu bọc thép của Nga.

Ông nói với BBC: “Nếu chúng ta tập trung vào Donbass, tức là chưa đến 10% lãnh thổ Ukraine và chúng ta đang tiến tới 150 ngày”.

‘Nga đang phải vật lộn để giành lấy lãnh thổ đó, và họ đang vật lộn vì lòng dũng cảm và quyết tâm của các lực lượng vũ trang Ukraine.

Chiến tranh Nga-Ukraina có thể kết thúc giống như chiến tranh Triều Tiên

Cựu tư lệnh tối cao lực lượng đồng minh của NATO James Stavridis hôm Chủ nhật (17/7) cho biết cuộc chiến Nga-Ukraine có thể sẽ kết thúc sau từ 4 đến 6 tháng và tương tự như Chiến tranh Triều Tiên những năm 1950.

Trò chuyện trên đài tin tức WABC, ông Stavridis nói rằng cuộc xung đột đã khiến cả hai bên sa lầy

Ông Stavridis cho biết: “Người Ukraine đang tiến hành một cuộc chiến rất mạnh mẽ. Các kế hoạch chiến tranh của Putin đã được chứng minh là không hiệu quả đặc biệt.

“Nhưng … tôi thấy điều này hướng tới sự kết thúc giống như Chiến tranh Triều Tiên, nghĩa là đình chiến, có một khu quân sự giữa hai bên, sự thù địch vẫn tiếp diễn, một loại xung đột đóng băng”.

Trước đó, Cựu tư lệnh Stavridis bình luận rằng Nga đã thể hiện “sự kém cỏi đáng kinh ngạc” trong chiến tranh sau khi nước này mất một số tướng lĩnh. Ông nói:

“Trong lịch sử hiện đại, không có tình huống nào có thể so sánh được với việc các vị tướng Nga thiệt mạng”.

Tên lửa chống hạm Flying Fish Pháp viện trợ có thể giúp Ukraine?

Trong số những vũ khí Pháp viện trợ cho Ukraine, tên lửa chống hạm Flying Fish là một trong những vũ khí được nhiều nước quan tâm, vậy sức mạnh mà tên lửa chống hạm này sở hữu như thế nào?

Theo báo cáo của hãng truyền thông Mỹ CNN, Bộ trưởng Quốc phòng Pháp cho biết, Pháp đã chuyển giao một lô xe bọc thép do nước này sản xuất cho Ukraine. Đồng thời, đang xem xét việc chuyển giao tên lửa chống hạm Flying Fish cho Ukraine. So với sự chậm chạp của Đức, tốc độ cung cấp viện trợ quân sự của Pháp là khá ổn, hiện tại đã có 12 khẩu pháo tự hành Caesar được chuyển giao cho Ukraine, ông Macron cũng cho biết thêm 6 khẩu pháo tự hành Caesar sẽ được chuyển giao.

Xe bọc thép bánh lốp VBA do Pháp sản xuất

Xe bọc thép mà Bộ trưởng Quốc phòng Pháp nhắc đến là xe bọc thép bánh lốp VBA do Pháp sản xuất. Chiếc xe được đưa vào hoạt động từ năm 1976, khoảng 5.000 chiếc đã được sản xuất với nhiều cấu hình khác nhau và được xuất khẩu rộng rãi trên khắp thế giới.

Trong số các loại xe bọc thép có bánh lốp, VBA của Pháp có kích thước nhỏ nhất và trọng lượng nhẹ nhất. Xe bọc thép CM-34 “Báo Gấm” của Đài Loan, thường được gọi là thiết giáp tám bánh, dài 7m và nặng 22 tấn, B TR80 của Nga dài gần 8m và nặng 13,6 tấn, còn Spike của Mỹ dài 7m và nặng 16,5 tấn. Xe bọc thép VBA của Pháp dài chưa đến 6m và chỉ nặng 13,8 tấn, nhưng số lượng người nó có thể chở không hề ít, hai người lái, có thể chở theo 10 lính đánh bộ. Số lượng người lái đã vượt qua xe bọc thép Boxer của Đức và xe bọc thép Spike của Mỹ.

Việc lựa chọn vũ khí của xe bọc thép VBA rất hạn chế, thường là súng máy 12,7 mm hoặc 7,62 mm, một số xe bọc thép có thể chọn trang bị tên lửa chống tăng HOT. Tên lửa chống tăng HOT là tên lửa chống tăng tầm xa thế hệ thứ hai do Đức và Pháp hợp tác phát triển, tương tự như tên lửa chống tăng kéo của Mỹ, nó sử dụng hệ thống dẫn đường bằng dây và có tầm bắn tối đa 4 km. Phiên bản mới nhất của HOT 3 có khả năng xuyên giáp đạt tới 1250 mm, khiến nó trở thành tên lửa chống tăng hạng nặng.

Toàn cảnh tên lửa Flying Fish của Pháp

So với các phương tiện bọc thép ít người biết đến, tên lửa Flying Fish (cá chim) của Pháp là loại tên lửa uy lực và nổi tiếng thế giới. Mẫu tên lửa Flying Fish đầu tiên được phục vụ trong Hải quân Pháp vào năm 1973, chiều dài của nó chỉ 4,9m, đường kính 348 mm, sải cánh 1,1m và tầm bắn rất gần, chỉ 70km, giống như tên lửa Neptune của Ukraine đã bắn chìm tàu chiến Nga lần này, tên lửa chống hạm Flying Fish là tên lửa chống hạm cận âm đầu tiên trên thế giới. Dấu hiệu của nó là bay ở độ cao cận âm, nó có thể bay ở độ cao thấp từ 5 đến 15m. Sau khi bật radar trong 10 km cuối cùng để bắt mục tiêu, độ cao giảm xuống còn 2 hoặc 3m, nằm hoàn toàn trong phạm vi điểm mù radar của đối phương, có thể tạo ra một đòn chí mạng cho đối phương, đầu đạn của nó nặng tới 165 kg.

Tên lửa Flying Fish sử dụng động cơ tên lửa rắn thay vì động cơ tuabin nên tầm bắn tương đối ngắn, đó là do không có nhiều nhu cầu về tầm bắn của tên lửa trong thời kỳ đầu phát triển tên lửa Flying Fish. Tên lửa Flying Fish thế hệ đầu tiên có tầm bắn chỉ 40 km, đủ sức gây sát thương lớn cho tàu chiến đối phương, còn tên lửa Flying Fish cải tiến có tầm bắn 70 km.

Tên lửa Flying Fish đã được nâng cấp nhiều lần, phiên bản mới nhất được sản xuất vào năm 2010 có tên là Flying Fish Block III. Tên lửa Flying Fish cải tiến là một bước nhảy vọt về chất lượng so với người tiền nhiệm của nó, thay đổi lớn nhất là việc thay thế động cơ tên lửa bằng động cơ tuabin và bổ sung bốn cửa hút gió nhỏ ở phía sau cánh chính. Sau khi thay đổi sức mạnh, tên lửa Flying Fish mới có tầm bắn tối đa hơn 180 km. Đồng thời, thiết bị tìm kiếm, con quay hồi chuyển laze, hệ thống dẫn đường quán tính, v.v. cũng được cải tiến và hệ thống định vị vệ tinh Galileo được khai triển ở châu Âu cũng có thể được sử dụng, giúp cải thiện đáng kể hiệu suất tổng thể.

Tên lửa Flying Fish có thể giúp Ukraine?

Không rõ Pháp dự định cung cấp cho Ukraine lô tên lửa Flying Fish nào, nếu đó là lô tên lửa Flying Fish thời kỳ đầu thì không có nhiều ý nghĩa. Tuy nhiên, tầm bắn 70 km còn hơn không, chưa kể Ukraine đã có tên lửa Harpoon do Mỹ sản xuất và tên lửa Neptune do chính họ phát triển, nên có thể không cần đến các mẫu tên lửa Flying Fish cũ.

Nếu Pháp sẵn sàng cung cấp lô tên lửa Flying Fish mới nhất, đây sẽ là nguồn bổ sung tốt cho Ukraine, bổ sung cho tên lửa Neptune của nước này và tên lửa Harpoon của Hoa Kỳ. Nhưng về cơ bản nó không giúp ích gì nhiều. Vì tên lửa Harpoon mới nhất có tầm bắn 285 km, vượt xa tầm bắn của tên lửa Flying Fish.

Hiện tại, có vẻ như việc Pháp cung cấp tên lửa cho Ukraine có thể không giúp Ukraine nhiều như họ kỳ vọng. Lần này, chiến trường Ukraine đã trở thành sân khấu để các nhà kinh doanh vũ khí của nhiều nước giới thiệu sản phẩm của mình. Ví dụ, xe tải Caesar của Pháp đã tìm được người mua mới. Ngày 14/6, Litva và Pháp đã ký thỏa thuận mua 18 khẩu pháo tự hành Caesar, được sản xuất bởi công ty Nexter của Pháp, pháo tự hành Caesar là loại pháo 155mm gắn trên xe tải có khả năng bắn 6 phát mỗi phút ở tầm bắn 40km.

Phiên bản Caesar Mark II mà Litva dự định mua là một bản nâng cấp hệ thống hiện đang được phát triển, bao gồm việc bổ sung cabin bọc thép, động cơ mạnh hơn và khung gầm mới. Quân đội Pháp cũng có kế hoạch đặt hàng 33 khẩu và nâng cấp 76 khẩu pháo tự hành Caesar đã được đưa vào sử dụng. Hiện tại, gần 300 khẩu pháo tự hành Caesar đã được bán cho bảy quốc gia (Ả Rập Xê Út, Đan Mạch, Indonesia, Thái Lan, Cộng hòa Séc, Maroc và Bỉ).

Có vẻ như Pháp sẽ không làm ăn thua lỗ, việc viện trợ vũ khí cho Ukraine sẽ giúp mở rộng mức độ phổ biến vũ khí của nước này và mở cửa thị trường quốc tế.

Chiến tranh Ukraine tách liên minh phương Tây khỏi bán cầu Nam của thế giới

Thuật ngữ BRIC do nhà kinh tế O’Neil của tổ chức tài chính Goldman Sachs năm 2001. Vào thời đó, cái tên này khá mờ nhạt và chỉ có vai trò như một cách để tiếp thị sản phẩm của một trong những ngân hàng đầu tư hàng đầu thế giới.

Nhóm bốn nền kinh tế mới nổi lớn nhất, phát triển nhanh nhất và quan trọng nhất vào thời điểm đó là Brazil, Nga, Ấn Độ và Trung Quốc; và Nam Phi (South Africa) đã được thêm vào năm 2010 (BRICS). Ngày nay, năm khối này này chiếm 1/5 thương mại toàn cầu, 1/4 hoạt động kinh tế toàn cầu và khoảng 40% dân số thế giới.

Trong giai đoạn 20 năm qua thì “bộ xương” này được đắp thêm một chút “thịt” – chính là việc năm nước này tổ chức hội nghị thượng đỉnh hàng năm kể từ 2009 và việc thành lập một ngân hàng phát triển khu vực do Trung Quốc tài trợ chính, nhằm thực hiện một loạt các dự án ở các nước BRICS.

Tuy nhiên, mọi thứ có thể sẽ thay đổi khi mà gần đây BRICS đang tìm kiếm mục đích trở thành một thể chế đại diện cho những nước đang phát triển quan trọng trên chính trường quốc tế.

Với việc Hoa Kỳ đang ngày một suy yếu, và thế bên kia là một Trung Quốc nổi lên như một siêu cường toàn cầu; cùng với chất xúc tác là cuộc chiến ở Ukraine. Tất cả như đang củng cố vị thế của BRICS, lên tiếng cho bán cầu Nam của trái đất.

Mặc dù một trật tự kiên cố về chính trị, an ninh và kinh tế toàn cầu do phương Tây dẫn đầu kể từ Thế Chiến II, và chưa hề gặp trở ngại nào kể từ khi Liên Xô sụp đổ vào những năm 1990; thì nay nó đang có nguy cơ bị BRICS thay thế.

G7, một nhóm với mục tiêu thực tế hơn, gồm các nước có nền kinh tế tiên tiến quan trọng nhất thế giới (Nga đã bị trục xuất vào năm 2014, sau khi được mời tham gia năm 1998), đã gặp nhau vào tháng trước tại một khu nghỉ dưỡng sang trọng trên dãy Alps

.

Bức ảnh nhóm mô tả các nhà lãnh đạo hầu hết là đàn ông da trắng, ngoại trừ Fumio Kishida của Nhật Bản, người mà đất nước từ lâu đã được coi là thành viên danh dự của Ủy ban Liên minh phương Tây và châu Âu, cùng với chủ tịch Ursula von der Leyen, tất cả đều mặc áo sơ mi trắng công sở.

Một vài ngày trước đó, vào ngày 23 tháng 6, các thành viên BRICS đã tham dự một hội nghị thượng đỉnh trực tuyến do Tập Cận Bình chủ trì. Bên cạnh đó, các quốc gia bao gồm Ả Rập Xê-út, Iran và Argentina đã bày tỏ sự quan tâm đến việc tham gia nhóm này; chắc chắn điều đó sẽ mở rộng hơn nữa phạm vi địa lý cũng như tầm quan trọng kinh tế toàn cầu của BRICS.

Cuộc xâm lược của Nga vào Ukraine hóa ra có tác động như “giọt nước tràn ly” gây chia rẽ Hoa Kỳ cùng các đồng minh phương Tây của họ với hầu hết toàn bộ miền Nam bán cầu, bao gồm cả các nước BRICS.

Trong khi Mỹ muốn cô lập và trừng phạt Nga thông qua việc áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế khắc nghiệt và hỗ trợ quân sự cho Ukraine, các quốc gia trung lập từ lâu là Phần Lan và Thụy Điển mới gần đây đã nộp đơn xin gia nhập NATO, ban đầu được hình thành để chống lại Liên Xô và giờ là một bức tường thành chống lại Nga.

Các nền kinh tế mới nổi, bao gồm tất cả các thành viên BRICS, vẫn rất trung lập đối với xung đột Nga-Ukraine và khá do dự về việc hoặc là lên án cuộc xâm lược một cách hoàn diện hoặc đề nghị ủng hộ các lệnh trừng phạt do phương Tây dẫn đầu.

Hơn nữa, những nỗ lực của Mỹ nhằm trừng phạt Nga – việc loại bỏ thương mại bằng đồng rúp có thể trái lại sẽ làm suy yếu vị thế bá chủ lâu đời của đồng USD trong hệ thống tài chính và tiền tệ toàn cầu.

Các quan chức Ấn Độ đã làm việc với những người đồng cấp Nga về khả năng xuất hóa đơn thương mại song phương bằng đồng rúp và đồng rupee, một hệ thống được sử dụng dưới thời Liên Xô khi cả hai nền kinh tế đều không có dự trữ nhiều tiền đô. Gần đây hơn, một nhà sản xuất xi măng lớn của Ấn Độ đã mua than của Nga và thanh toán bằng đồng nhân dân tệ, lần đầu tiên cho loại giao dịch này.

Nhìn một cách tổng thể, các quốc gia đang cố gắng lách lệnh trừng phạt thương mại của Mỹ và phương Tây đối với Nga, có thể ngày càng sử dụng đến việc giao dịch bằng các loại tiền tệ không phải của phương Tây, đáng chú ý nhất là đồng rúp và đồng nhân dân tệ.

Từ lâu ĐCS Trung Quốc có ý định biến đồng nhân dân tệ trở thành đồng tiền dự trữ chính toàn cầu, điều này cho đến nay vẫn thu được rất ít thành tựu, do đồng nhân dân tệ không thể chuyển đổi hoàn toàn và do chính sách tiền tệ và quy định của Trung Quốc vẫn chưa rõ ràng.

Tuy nhiên, cuộc khủng hoảng Ukraine rất có thể đang đem lại cho Trung Quốc cơ hội để họ thiết lập đồng nhân dân tệ như một loại tiền tệ toàn cầu cho các nước không phải phương Tây, cho dù là giao thương với Nga hay thậm chí với nhau. Người ta cũng dự báo một đơn vị tiền tệ mới có thể xuất hiện, loại được hỗ trợ bằng vàng hay dầu.

Điều này sẽ càng làm suy yếu quyền bá chủ của đồng đô la. Tất nhiên, các chuyên gia từ lâu đã dự đoán về sự sụp đổ của đồng đô la, đáng chú ý nhất là sau năm 1971, khi Tổng thống Mỹ Richard Nixon từ bỏ chế độ bản vị vàng và đặt dấu chấm hết cho hệ thống tiền tệ quốc tế thời hậu chiến mang tên Thỏa thuận Bretton Woods. Nhưng cuối cùng thời đại của đồng đô la có thể sắp kết thúc.

Trung Quốc, và các nền kinh tế lớn mới nổi khác như Ấn Độ, Brazil và Nam Phi, từ lâu đã khao khát một trật tự thế giới mới, không còn bị phương Tây, đặc biệt là Mỹ, làm bá chủ về kinh tế và quân sự. Cuộc khủng hoảng Ukraine có thể sẽ giúp biến điều này thành hiện thực.

Leave a Reply

WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: